Nhà thuốc ở Úc: mua thuốc kê đơn và không kê đơn — người mới cần biết gì
Nhà thuốc tại Úc (pharmacy, còn gọi là chemist) hoạt động khác với nhiều quốc gia ở một điểm quan trọng: ranh giới giữa thuốc bán tự do và thuốc cần đơn bác sĩ được quy định chặt chẽ hơn, và dược sĩ đóng vai trò tư vấn thực sự — không chỉ ngồi ở quầy thu tiền.
Hai loại thuốc chính
Thuốc không kê đơn (Over-the-counter — OTC)
Đây là thuốc bạn có thể mua không cần đơn bác sĩ. Ví dụ: paracetamol (giảm đau, hạ sốt), ibuprofen (chống viêm, giảm đau), thuốc dị ứng thông thường, thuốc ho và cảm cúm nhẹ, kem bôi ngoài da, vitamin và khoáng chất.
Tuy nhiên, nhiều loại thuốc OTC tại Úc vẫn có giới hạn số lượng mua trong một lần và dược sĩ có thể hỏi bạn về mục đích sử dụng trước khi bán — đây là quy định bảo vệ người dùng, không phải nghi ngờ bạn.
Một số thuốc OTC ở Việt Nam lại là thuốc kê đơn tại Úc — ví dụ, nhiều loại kháng sinh. Đừng giả định thuốc quen dùng ở nhà có thể mua tự do ở đây.
Thuốc kê đơn (Prescription medicines)
Thuốc kê đơn chỉ được bán khi có toa thuốc hợp lệ từ bác sĩ có đăng ký hành nghề tại Úc. Không thể mua thuốc kê đơn tại Úc chỉ với toa thuốc từ Việt Nam.
Kháng sinh, thuốc huyết áp, thuốc tiểu đường, thuốc tâm thần, và hầu hết thuốc điều trị bệnh mạn tính đều thuộc nhóm này.
Nếu bạn đang uống thuốc kê đơn từ Việt Nam và cần tiếp tục điều trị, hãy gặp GP tại Úc — họ có thể đánh giá và kê toa thuốc tương đương tại đây. Đừng cố gắng mang thuốc kê đơn từ nước ngoài vào Úc mà không khai báo; một số loại thuốc bị kiểm soát chặt tại biên giới.
Cách mua thuốc kê đơn tại nhà thuốc
- Mang toa thuốc từ bác sĩ đến bất kỳ nhà thuốc nào
- Xuất trình thẻ Medicare (nếu có) — thuốc kê đơn được hỗ trợ qua Pharmaceutical Benefits Scheme (PBS) khi bạn đủ điều kiện
- Dược sĩ chuẩn bị thuốc và giải thích cách dùng
- Thanh toán phần chi phí do bạn trả (nếu thuốc thuộc PBS, phần này thấp hơn đáng kể so với giá gốc)
Bạn không cần quay lại phòng khám để mua thuốc theo toa — nhà thuốc và phòng khám là độc lập nhau tại Úc.
Vai trò của dược sĩ
Dược sĩ tại Úc được đào tạo chuyên sâu và có thể tư vấn cho bạn về:
- Cách dùng thuốc đúng liều lượng và đúng thời điểm
- Tác dụng phụ phổ biến cần chú ý
- Tương tác giữa các loại thuốc đang dùng (quan trọng khi bạn dùng nhiều loại cùng lúc)
- Thuốc OTC nào phù hợp cho triệu chứng nhẹ
- Khi nào nên gặp bác sĩ thay vì tự mua thuốc
Đừng ngại hỏi dược sĩ — đây là một phần trong vai trò của họ và hoàn toàn miễn phí. Nếu tiếng Anh chưa vững, chuẩn bị tên thuốc bằng tiếng Anh hoặc mang hộp thuốc gốc đến.
Những câu nên hỏi khi lấy thuốc
Khi nhận thuốc tại nhà thuốc, một số câu hỏi hữu ích:
- “How should I take this? With food or without?” (Uống cách nào? Cùng với thức ăn không?)
- “What side effects should I watch out for?” (Tác dụng phụ nào cần chú ý?)
- “Is it safe to take with [tên thuốc khác]?” (Có dùng chung với thuốc X được không?)
- “Does this medicine make me drowsy?” (Thuốc này có gây buồn ngủ không?)
Lưu ý khi mang thuốc từ Việt Nam vào Úc
Nếu đang uống thuốc và chuẩn bị sang Úc, hãy:
- Kiểm tra xem thuốc đó có bị hạn chế mang vào Úc không (tham khảo trang Australian Border Force tại abf.gov.au)
- Mang theo chứng từ từ bác sĩ nếu thuốc là thuốc kê đơn
- Khai báo đầy đủ tại hải quan — kể cả vitamin và thực phẩm chức năng
Khi đã đến Úc, gặp GP để được tiếp tục điều trị đúng cách trong hệ thống y tế địa phương.