Khai thuế tại Úc: nên chuẩn bị giấy tờ và thói quen gì?

Năm tài chính tại Úc chạy từ 1 tháng 7 đến 30 tháng 6. Sau khi năm tài chính kết thúc, bạn có một khoảng thời gian để khai thuế với ATO. Thời hạn cụ thể thay đổi tùy theo cách bạn khai — tự khai hay qua tax agent. Hãy kiểm tra tại ato.gov.au để biết thời hạn áp dụng cho hoàn cảnh của bạn.

Khai thuế là lúc ATO và bạn đối chiếu: bạn đã nộp bao nhiêu thuế trong năm, và bạn thực sự cần nộp bao nhiêu. Nếu bị khấu trừ nhiều hơn cần, bạn được hoàn lại; nếu ít hơn, bạn nộp thêm.

Hệ thống prefill — ATO biết khá nhiều về bạn

ATO nhận thông tin từ nhiều nguồn: chủ lao động, ngân hàng, quỹ super, và các tổ chức khác có nghĩa vụ báo cáo. Khi bạn mở tờ khai thuế qua myTax (công cụ khai thuế online của ATO), nhiều thông tin đã được điền sẵn — lương từ chủ lao động, lãi suất ngân hàng, thông tin super.

Điều này không có nghĩa là bạn không cần làm gì. Prefill không bao gồm những khoản khấu trừ bạn có quyền tự khai: chi phí làm việc từ xa, đào tạo liên quan đến công việc, dụng cụ nghề nghiệp. Nếu bỏ qua những khoản này, bạn có thể nộp thuế nhiều hơn cần.

Giấy tờ nên giữ trong năm

Thói quen hữu ích nhất là giữ hóa đơn và ghi chú trong suốt năm thay vì cố tìm lại vào cuối năm:

Chi phí làm việc từ xa: Nếu bạn làm việc từ nhà một phần, ATO có phương pháp tính khấu trừ cụ thể. Cần ghi nhật ký giờ làm việc tại nhà hoặc sử dụng phương pháp cố định theo hướng dẫn của ATO — kiểm tra ato.gov.au để biết phương pháp nào phù hợp với hoàn cảnh của bạn.

Dụng cụ và thiết bị nghề nghiệp: Laptop, điện thoại, dụng cụ nghề nghiệp mua bằng tiền cá nhân và dùng cho công việc — giữ hóa đơn, ghi tỷ lệ dùng cho công việc.

Đào tạo liên quan đến công việc: Khóa học, sách, đăng ký chuyên môn liên quan đến công việc hiện tại (không phải để chuẩn bị cho nghề mới) — có thể khấu trừ.

Chi phí xe liên quan đến công việc: Đi làm từ nhà đến cơ quan thường không khấu trừ được — nhưng di chuyển giữa các địa điểm làm việc hoặc mang thiết bị cồng kềnh thì có thể.

Điều quan trọng không phải là ghi nhớ từng quy tắc mà là giữ bằng chứng, và tra cứu hoặc nhờ tax agent xác nhận.

Những thứ mà prefill không điền

Ngoài khấu trừ công việc, một số khoản bạn cần tự khai:

• Thu nhập từ làm thêm, bán hàng online, hoặc công việc tự do (freelance)
• Tiền cho thuê nhà hoặc phòng
• Thu nhập từ đầu tư (cổ phiếu, crypto…)
• Thu nhập từ nước ngoài nếu bạn là tax resident Úc

Nếu có thu nhập ngoài lương chính, đây là lúc nên cân nhắc nhờ tax agent — không phải vì phức tạp mà vì sai sót có thể dẫn đến phạt về sau.

myGov và myTax

myGov là cổng dịch vụ chính phủ — bạn cần tài khoản myGov để sử dụng myTax, công cụ khai thuế online của ATO. Tạo tài khoản myGov và liên kết ATO là bước thực tế cần làm ngay khi ổn định.

Đây cũng là nơi bạn xem lịch sử thuế, super, và nhận thông báo từ ATO.

Khi nào nên dùng tax agent

Bạn không bắt buộc phải dùng tax agent — nhiều người tự khai qua myTax mà không có vấn đề gì. Tax agent có ích khi:

• Bạn có thu nhập từ nhiều nguồn hoặc hoàn cảnh phức tạp
• Bạn không chắc về quyền khấu trừ của mình
• Lần đầu khai thuế tại Úc và muốn đảm bảo đúng

Tax agent phải có đăng ký với Tax Practitioners Board (TPB) — bạn có thể kiểm tra đăng ký trên trang tpb.gov.au. Phí tax agent không cố định và thường khấu trừ thuế được ở năm sau.

Xem thêm: Tax agent, accountant hay financial adviser: khi nào cần gặp ai?